Vụ Chính sách thị trường trong nước (Bộ Công thương) vừa đưa ra lấy ý kiến về đề án thiết lập kênh phân phối bán lẻ các mặt hàng thiết yếu. Đề án này dựa trên mô hình phân phối đang sẵn có, kết hợp những kênh phân phối hiện đại đang hình thành.
Kênh cũ quá manh mún
Theo ông Hoàng Thọ Xuân, Vụ trưởng Vụ Chính sách
thị trường trong nước (Bộ Công thương), các
hệ thống phân phối của chúng ta còn quá mỏng manh trước các tác động của giá cả
thị trường thế giới và những biến động cung cầu trong nước. Yếu kém nhất vẫn là việc tổ chức quản lý
nhà nước đối với
hệ thống này.
Thực tế thì trên
thị trường hiện nay đang thiếu
hệ thống phân phối xương sống. Nếu có,
hệ thống này sẽ đảm bảo kiểm soát và chi phối thị trường, đặc biệt những tình huống căng thẳng. Hầu hết các
doanh nghiệp chưa thiết lập được kênh phân phối hàng hóa từ đầu đến cuối nguồn. Do vậy, cần tổ chức những
hệ thống phân phối trực thuộc
doanh nghiệp và
hệ thống đại
lý do doanh nghiệp lập ra.
Cũng theo khảo sát thì hiện nay rất ít
doanh nghiệp và những
hệ thống phân phối có khả năng tài chính,
công nghệ quản lý điều hành cho phù hợp với quá trình mở cửa
thị trường trong nước với bên ngoài.
Ông Võ Văn Quyền, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách
thị trường trong nước,
đánh giá một trong những
nguyên nhân của tình trạng trên là do lâu nay hầu như chúng ta chỉ coi trọng việc sản xuất mà không coi phân phối là mắt xích
quan trọng gắn liền với sản xuất hàng hóa.
Thống nhất giá bán đầu và cuối nguồn
Theo đề án thiết lập kênh phân phối bán lẻ các mặt hàng thiết yếu, riêng các mặt hàng chủ lực xăng dầu, xi măng, sắt thép, phân bón, lương thực phải tổ chức lại theo hướng các
doanh nghiệp tổ chức các kênh phân phối và trả thù lao cho các đại lý thông qua “hoa hồng”,
thống nhất giá đầu và cuối nguồn. Nếu phân phối theo hướng này, giá cả hàng hóa khi đến tay
người tiêu dùng sẽ đúng với giá
doanh nghiệp bán ra.
Trước hết, Tổng
Công ty Xi măng Việt Nam và Tổng
Công ty Thép phải đổi mới tổ chức
thị trường bán lẻ theo hướng bán
trực tiếp cho những người tiêu thụ khối lượng lớn. Ngoài ra, tổ chức kênh phân phối các tổng đại lý và đại lý theo phương thức hưởng hoa hồng, các
doanh nghiệp sản xuất cung ứng hàng quản lý giá đầu và cuối nguồn. Theo ông Xuân, cách làm này tránh trường hợp
nhà nước vẫn bù lỗ mà
người tiêu dùng vẫn phải chịu giá cao, còn đại lý hưởng lợi cả hai đầu. Đó là chưa kể việc
nhà nước không thể kiểm soát khi có đột biến về
thị trường và giá cả.
Riêng với lương thực, đề án hướng đến phát triển
hệ thống phân phối bán lẻ lương thực tại những nơi đông dân như các
khu công nghiệp tập trung, các đô thị lớn. Đồng thời phải lập ra các kho dự trữ và
hệ thống cửa hàng bán lẻ trọng yếu tại các vị trí trọng điểm xung yếu.
Tiến sĩ Đinh Thị Mỹ Loan, Phó
Chủ tịch Hiệp hội Các nhà bán lẻ Việt Nam, tỏ ý băn khoăn trước thời điểm 1-1-2009, khi các tập đoàn bán lẻ
chuyên nghiệp nước ngoài đổ vào Việt Nam, những mô hình mua sắm hiện đại theo hướng “mua sắm-giải trí” sẽ có thể lấn át kênh phân phối trong nước nếu không được cải biến một cách tốt nhất về công nghệ.
Kênh phân phối bán lẻ trên thị trường sẽ được xây dựng với ba hệ thống chính:
- Hàng hóa thiết yếu đối với sản xuất và đời sống.
- Hàng tiêu dùng ở những địa phương tiêu dùng mặt hàng trọng yếu.
- Hệ thống phân phối địa phương (các tỉnh, thành) quan trọng, vì nó liên quan đến cuộc sống hàng ngày, đặc biệt là vùng nông thôn và miền núi.
Theo phanvien.com